GRZYBICA POCHWY


Najczęściej występujący rodzaj grzybicy pochwy to drożdżyca czyli kandydoza pochwy, wywoływana najczęściej przez drożdżaki z gatunku Candida albicans, które stają się dominujące w mikroflorze pochwy. Jednak mogą to być także drożdżaki innego rodzaju Candida: C. glabrata, C. krusei, C. kefyr (pseudotropicalis), C. parapsilosis, C. tropicalis, C. stelatoidea, C. guilliermondi, C. zeylalnoides i inne. Do zakażenia grzybiczego dochodzi najczęściej nie w wyniku zarażenia się ze środowiska zewnętrznego, ale na drodze endogennej – przez grzyby już bytujące w śladowych ilościach w organizmie (np.pochwie lub w jelicie), które przerywają bariery obronne organizmu i wywołują stan zapalny. Barierę ochronną przed wszelkiego rodzaju infekcjami, w tym grzybiczymi, stanowi odpowiednia mikroflora bakteryjna pochwy. Za utrzymanie prawidłowego stanu zdrowia pochwy odpowiedzialne są przede wszystkim bakterie ją zasiedlające. Dominującą rolę odgrywają tu bakterie z rodzaju Lactobacillus (pałeczki kwasu mlekowego). Wpływ na prawidłowy rozwój mikroflory pochwy i odpowiedni poziom pałeczek Lactobacillus ma bardzo wiele czynników: począwszy od stężenia hormonów, poprzez odpowiednio kwaśne pH pochwy (3,8–4,2), temperaturę (od 36C do 37,5C), skończywszy na dniu cyklu miesiączkowego, wieku kobiety, rodzaju stosowanej antykoncepcji, aktywności seksualnej, sposobie higieny intymnej oraz chorobach i przyjmowanych lekach (zwłaszcza antybiotykach). Należy dodać, że we florze pochwy wielu zdrowych kobiet można znaleźć drożdżaki, które nie wywołują dolegliwości. Przyczyną choroby może być stosowanie antybiotyków o szerokim zakresie działania, które niszczą nie tylko bakterie chorobotwórcze, ale i te, które utrzymują równowagę między drobnoustrojami fizjologicznie bytującymi w organizmie. Czynnikami zwiększającymi ryzyko wystąpienia drożdżycy pochwy są także niewłaściwe praktyki higieniczne (np. używanie wspólnych ręczników, korzystanie z publicznych toalet, a także nadmierna higiena). Dodatkowo na zakażenie narażone są także kobiety w ciąży, osoby osłabione (np. po chorobie, w stanach przemęczenia i stresu). Podatność na zachorowanie zależy przede wszystkim od stanu odporności miejscowej i ogólnej organizmu. Na odporność wpływa wiele czynników, które między innymi decydują o podatności na infekcje i zdolność ich zwalczania. Dużą rolę odgrywa tu tzw. odporność humoralna i komórkowa, w której biorą udział limfocyty, makrofagi, immunoglobuliny itp. Odporność ogólna może się zmieniać w sposób niekorzystny podczas zażywania niektórych środków farmakologicznych. Najczęstszym objawem drożdżycy pochwy jest świąd, pieczenie i podrażnienie okolicy pochwy oraz sromu (także pieczenie przy oddawaniu moczu) oraz charakterystyczne upławy najczęściej białawe, o konsystencji twarożku (grudki) lub żółtawe. Stan zapalny ze śluzówek może przejść na krocze, okolice odbytu i fałdy pachwinowe. Infekcja grzybicza może także przebiegać bezobjawowo lub ujawniać się jedynie w postaci bólu lub pieczenia podczas stosunku lub po nim. Rozpoznanie opiera się na wyniku badania mykologicznego czyli posiewu mykologicznego z mykogramem lub na badaniu wymazu z pochwy pod mikroskopem. W przypadku kandydozy pochwy zazwyczaj stosuje się leczenie miejscowe (dopochwowe) lub leki doustne. Można również stosować zewnętrznie maści i kremy. Dodatkowo pacjentkom cierpiącym z powodu częstych nawrotów choroby zaleca się noszenie bawełnianej bielizny, zrezygnowanie ze stosowania tamponów, unikanie basenów, sauny oraz ograniczenie spożywania cukru. W przypadku leczenia przewlekłej, nawrotowej drożdżycy pochwy podstawowym badaniem, które umożliwia właściwe leczenie jest wykonanie posiewu mykologicznego z mykogramem. Pozwala on na dobranie właściwego dla danego typu drożdżaka lekarstwa, gdyż na część z nich może on być nie w pełni wrażliwy.